Biyodizel Maliyetini ve Pazarını Etkileyen Faktörler
Biyodizel pazarını etkileyen en önemli faktör biyodizel üretim maliyetinin yüksek olmasıdır.
Gelişmiş ülkelerin pek çoğunda vergi indirimleriyle kullanımı ve üretimi teşvik edilen biyodizel çevre bilinci gelişmiş ülkelerde teşviksiz de kullanılabilmektedir. Amerika'nın bazı eyaletlerinde fiyatının dizele göre pahalı olmasına rağmen bilinçli tüketici tarafından kullanılmaktadır.
Ancak Türkiye gelişmekte olan bir ülkedir ve ekonomik sorunlarını çözümlememiş bir ülkedir. Bu nedenle Türkiye'de biyodizel ancak dizel yakıtından daha düşük fiyata satılması durumunda yakıt piyasasında kendine yer bulabilir ve kullanımı yaygınlaşabilir. Bunun yanısıra ısıl performansının dizel yakıta nazaran daha düşük olması nedeniyle tüketici haklarının korunarak biyodizel birim fiyatının dizel birim fiyatına nazaran en az % 8.2 oranında daha düşük olarak satılması gereklidir. Bu oranının üzerindeki değerler biyodizel kullanımı teşvik eden değerlerdir.
Biyodizel birim üretim maliyetinde belirleyici bir faktör yan ürün olarak elde edilen gliserinin ekonomik olarak değerlendirilmesidir. Yan ürün olarak elde edilen gliserin sabun ve kozmetik sanayiinde değerlendirlebildiği gibi saflaştırılarak ilaç sektöründe de kullanılabilmektedir. Fakat gliserin saflaştırma işlemi, maliyeti çok yüksek olan bir işlemdir. Bu nedenle biyodizel üreticileri tesislerinde gliserin saflaştırma sistemi bulunsa dahi gliserin saflaştırma işlemi yapamamaktadır. Çoğu biyodizel tesisi gliserini ham olarak piyasaya satmaktadır. Bu da kar marjının düşmesine neden olmaktadır.
Biyodizel, 30.03.2006 tarih ve 5479 sayılı resmi gazetede yayınlanan “ Gelir Vergisi Kanunu, Amme Alacaklarının Tahsil Usulü Hakkında Kanun, Özel Tüketim Vergisi Kanunu Ve Vergi Usul Kanununda Değişiklik Yapılması Hakkında Kanun”u ile 0,6498 YTL/Litre ÖTV alınmasına karar verilmiştir. Üretim maliyetleri zaten yüksenk olan biyodizel için konan bu ÖTV üreticileri sıkıntıya sokmuştur. Yağlı tohum fiyatlarındaki artıkla ÖTV birleşince birçok biyodizel üreticicisi biyodizel üretemez hale gelmiştir. Biyodizel üretim tesislerinin çoğu atıl vaziyettedir. Hal böyle iken; 02.11.2007 tarih ve 26288 sayılı resmi gazetede yayınlanan “4760 Sayılı Özel Tüketim Vergisi Kanununa Ekli (I) Ve (Iıı) Sayılı Listelerde Yer Alan Mallarda Uygulanan Özel Tüketim Vergisine İlişkin” Bakanlar Kurulu Kararı ile biyodizele uygulanan ÖTV miktarı 0,7200 YTL/Litre'ye yükseltilmiştir. Bu ÖTV artışı biyodizel üreticileri için ciddi sıkıntı teşkil etmektedir. |